Het perfecte licht voor familiefoto's

Het perfecte licht voor familiefoto’s is zacht licht dat van voren op de gezichten valt. Dat vind je het makkelijkst in de schaduw, met een bladerdak boven je hoofd: het licht komt dan niet meer van boven, maar zacht van opzij en van voren, en de ogen gaan spreken. Daardoor kun je op bijna elk moment van de dag mooie foto’s maken. Het gouden uur is prachtig, maar daar kun je niet altijd op plannen.

Veel mensen denken dat je per se aan het eind van de dag moet afspreken voor mooie familiefoto’s. Dat is niet zo. Ik spreek af wanneer het iedereen uitkomt, en ter plekke zoek ik de plekken waar het licht op dat moment goed is. In dit artikel leg ik uit waar ik op let.

Wat is mooi licht?

Het belangrijkste licht op een familiefoto is het licht op de gezichten. Felle zon van boven geeft harde schaduwen: donkere randen onder de ogen en de neus, en iedereen knijpt zijn ogen dicht. Wat je wilt, is zacht licht dat van voren of van opzij komt. Dan zijn de schaduwen zacht, krijgen de ogen een mooie glinstering en zie je de echte gezichtsuitdrukking.

Portret van een meisje in zacht licht met een warme, wazige achtergrond Meisje lacht in open schaduw, met zacht licht op haar gezicht

Mijn favoriet: schaduw onder een bladerdak

Het liefst fotografeer ik in de schaduw, met een bladerdak boven jullie hoofd. De bomen houden het licht van boven tegen, terwijl het licht van een open plek ernaast zacht van voren op jullie gezichten valt. Dat noem je open schaduw. Zo krijg je zacht licht, en de ogen spreken het meest.

Daarom fotografeer ik zo graag in een park als het Westerpark in Zoetermeer: daar wisselen open plekken en bomen elkaar af. In een bos dat helemaal dichtgegroeid is, is het juist lastiger. Daar is het overal schaduw en blijft er net te weinig licht over. Hoe je met dat licht de ogen laat uitspringen, lees je in het geheim voor ogen die uitspringen in portretten.

Gezin staat dicht bij elkaar onder de bomen in zacht licht Drie vrouwen lachen samen in de schaduw van de bomen

Twee zusjes knuffelen in de schaduw met zacht licht op hun gezicht Familie staat op een schaduwrijk pad in het park

Zon in de rug: tegenlicht

Schijnt de zon, dan zet ik hem graag achter jullie. Met tegenlicht krijg je een warme gloed rond haren en schouders, en hoeft niemand te knijpen. De gezichten vallen dan in hun eigen schaduw. Om die toch mooi belicht te krijgen, gebruik ik een flitser of de omgeving: op een open plek met licht zand, zoals in de duinen, kaatst het licht vanzelf terug in de gezichten. Hoe ik de flitser buiten gebruik, zie je in deze video over flitsen bij zonnig weer.

Meisje in tegenlicht met een gloed rond haar haren Moeder en dochter wandelen hand in hand over een pad in tegenlicht

Gezin wandelt door het bos terwijl de zon tussen de bomen door strijkt

Opa en oma kussen elkaar in warm tegenlicht onder een boom Familie staat in herfstkleuren met de zon erachter

Het gouden uur: prachtig, maar niet te plannen

Het gouden uur is het laatste uur voor zonsondergang, en ook het eerste uur na zonsopkomst. De zon staat dan laag en het licht is warm en zacht. Op een zonnige dag in september kan het eind van de middag echt prachtig zijn, met mooie warme kleuren.

Maar je kunt er niet op plannen. Het gouden uur hebben we niet elke dag, want daarvoor moet de zon schijnen en mogen er geen wolken voor schuiven. Daarom spreek ik gewoon af wanneer jullie en ik kunnen. Is het die dag mooi, dan maken we er gebruik van. Zo niet, dan zoek ik ander mooi licht. Hoe zo’n zomeravond eruit kan zien, zie je in de familieshoot in de duinen bij zomerlicht.

Familie springt de lucht in in het warme licht van de lage zon Familie staat samen in het gras in warm avondlicht

Kinderen zitten samen in het gras in het lage zonlicht Gezin wandelt hand in hand over het gras in gouden licht

En midden op de dag?

Ook dat kan prima. Midden op de dag staat de zon hoog, dus zoek ik de schaduw van de bomen op, of zet ik de zon in jullie rug. Op een plek met licht zand werkt dat zand als een groot reflectiescherm. Zo maakte ik op een zonnige aprildag rond het middaguur deze gezinsfoto’s in de duinen, terwijl er nog nauwelijks blad aan de bomen zat.

Familie rent lachend door het gras in de zon Grote familie loopt hand in hand over het gras

En als het bewolkt is?

Dan is het licht overal zacht, en dat is helemaal geen straf. Niemand hoeft met de ogen te knijpen, en de kleuren zijn rustig en egaal. De foto’s krijgen een wat kalmere uitstraling. Alleen bij echte regen verzetten we de shoot of wijken we uit naar binnen. Welke opties er zijn, lees je in mijn artikel over een fotoshoot bij slecht weer.

Familie zit samen op een steiger aan het water onder een bewolkte lucht Grote familie staat samen in het park in zacht licht

Licht door de seizoenen

Elk seizoen geeft ander licht. In de lente is alles fris en zit er nog weinig blad aan de bomen, dus is er minder schaduw. In de zomer zijn de dagen lang en is er veel groen voor schaduw. In de herfst staat de zon lager en krijg je warme kleuren. In de winter fotografeer ik meestal binnen.

Broer en zus wandelen door een geel bloemenveld in de lente

De techniek: wat ik doe met het licht

RAW: ik fotografeer altijd in RAW. Dan legt de camera alle beeldinformatie vast, en heb ik bij het bewerken veel ruimte.
Iets onderbelichten bij het gouden uur: dan blijven de details in de lucht bewaard, en licht ik de donkere delen later op.
Dynamisch bereik: mijn Sony-camera’s houden veel detail vast in zowel de schaduwen als de lichte delen. Daardoor kan ik achteraf veel doen.
Reflectiescherm: bij portretten gebruik ik altijd een reflectiescherm. Dat kaatst net dat beetje extra licht terug in het gezicht.
Flitser: die gaat altijd mee, en waar het nodig is, gebruik ik hem om de gezichten in te vullen.
Telelens: met een telelens sta ik op afstand, en daardoor wordt de achtergrond mooi zacht.

Familie in witte kleding staat samen tussen het groen Vier mannen staan samen in het hoge gras met een zachte achtergrond

Samen zoeken we het mooiste licht

Mooi licht is er dus op elk moment van de dag, als je weet waar je moet kijken. Twijfel je waar jullie het beste kunnen afspreken? Lees dan familieshoot buiten, in de studio of thuis? of mijn tips voor een familie- of gezinsfotoshoot. Of neem direct contact op, dan zoeken we samen een datum.

Tot in de shoot!